LinuxUnity LinuxUnity

Bài viết / Kubernetes

Kubernetes Architecture: Control Plane vs Node

18/09/2026 5 phút đọc 27 lượt xem

Z Zedx

Trong bài này

Bức Tranh Tổng Quan

Để dễ hình dung nhất, hãy xem qua sơ đồ tổng thể của một Kubernetes Cluster dưới đây:

k8s-cluster-architectuere

Control Plane — "Bộ Não" Của Cluster

Control Plane là trung tâm đầu não đưa ra các quyết định toàn cục (global decisions) cho toàn bộ cluster. Control Plane bao gồm 4 thành phần chính:

  • etcd: Đây là một key-value store phân tán, đóng vai trò là "nguồn sự thật duy nhất" (single source of truth) của cụm. Nó lưu trữ toàn bộ cấu hình, trạng thái hiện tại và trạng thái mong muốn (desired state) của hệ thống.
  • kube-apiserver: Cổng giao tiếp duy nhất vào/ra của etcd và là "lễ tân" của toàn bộ cluster. Bất kỳ ai muốn làm gì (tạo Pod, xóa Node...) đều phải đi qua đây. Nó có nhiệm vụ xác thực (authentication), phân quyền (authorization) và kiểm tra tính hợp lệ (validation) của các yêu cầu.
  • kube-scheduler: Người chịu trách nhiệm tìm "nhà" cho các Pod mới. Khi có một Pod mới cần tạo, scheduler sẽ đánh giá tài nguyên của các Node và quyết định xem Pod đó nên được đặt ở đâu. Lưu ý: Nó không tự tay chạy Pod, nó chỉ đưa ra quyết định rồi ghi quyết định đó lại thông qua API server.
  • kube-controller-manager: Thành phần giám sát hệ thống. Nó chạy các vòng lặp kiểm soát (control loops) liên tục so sánh trạng thái hiện tại với trạng thái mong muốn. Nếu có sai lệch (ví dụ: một Node bị sập), nó sẽ ra lệnh điều chỉnh lại cho đúng (như Deployment controller, Node controller...). Chúng ta sẽ không đi quá sâu ở đây, mà sẽ hẹn bạn ở Chapter 4 — Reconciliation Loop.

💡 Ghi chú nhỏ: Nếu bạn sử dụng các dịch vụ Managed Kubernetes trên Cloud như EKS (AWS), GKE (Google Cloud) hay AKS (Azure), phần Control Plane này sẽ bị ẩn đi. Nhà cung cấp cloud sẽ tự động quản lý chúng, và bạn sẽ không thấy trực tiếp các thành phần này.

Node — Nơi Workload Thực Sự Chạy

Nếu Control Plane là não, thì các Node chính là cơ bắp. Đây là nơi các container và ứng dụng của bạn (workload) thực sự được khởi chạy và tiêu thụ tài nguyên.

  • kubelet: Là một "agent" (đại lý) chạy trên mỗi Node. Nó liên tục lắng nghe mệnh lệnh từ API server. Khi được giao nhiệm vụ chạy một Pod, kubelet sẽ gọi container runtime qua giao diện CRI (Container Runtime Interface) để thực thi. Nó cũng báo cáo tình trạng sức khỏe của Node về lại cho Control Plane.
  • kube-proxy: Thành phần duy trì các quy tắc mạng trên Node. Nó giúp định tuyến (route) traffic mạng đến đúng Pod mà người dùng hoặc dịch vụ đang tìm kiếm. (Khái niệm này khá phức tạp và sẽ được mổ xẻ chi tiết ở Chapter 12).
  • Container runtime: Thành phần phần mềm cấp thấp thực sự chịu trách nhiệm kéo (pull) image và chạy các container. Phổ biến nhất hiện nay là containerd hoặc CRI-O. (Chúng ta sẽ tìm hiểu sâu về chúng ở Chapter 5).

💡 Lưu ý: Một Node không nhất thiết phải là một máy chủ ảo (Cloud Instance hay VM). Nó hoàn toàn có thể là một máy chủ vật lý (bare-metal) nằm trong data center của bạn.

So Sánh Nhanh: Control Plane vs Node

Để dễ nhớ nhất, hãy xem bảng tổng hợp dưới đây:

Tiêu chí Control Plane Node
Vai trò Ra quyết định, điều phối Nhận lệnh và thực thi
Thành phần cốt lõi etcd, API server, scheduler, controller-manager kubelet, kube-proxy, container runtime
Số lượng Thường là 1 (môi trường dev) hoặc 3/5 để đảm bảo High Availability (HA) trên production Rất nhiều, có thể scale ngang linh hoạt lên hàng ngàn Node
Khi xảy ra sự cố (mất mạng/sập) Cluster không nhận lệnh mới (không thể deploy thêm, scale up/down), nhưng các pod đang chạy vẫn sống bình thường Pod trên Node đó bị coi là NotReady, Control Plane sẽ reschedule (đưa Pod đó sang chạy ở Node khác khỏe mạnh hơn)

Sai Lầm Thường Gặp / Hiểu Nhầm Phổ Biến

Trong quá trình làm việc với Kubernetes, có 3 lầm tưởng cực kỳ phổ biến mà nhiều người mắc phải:

  1. Nhầm tưởng "Master" = chạy container: Rất nhiều người nghĩ ứng dụng của họ cũng chạy trên Control Plane. Thực ra, Control Plane mặc định không chạy workload của user để đảm bảo sự ổn định cho các thành phần hệ thống (trừ khi bạn chủ động gỡ bỏ các ràng buộc - "taint" trên node đó).
  2. Nghĩ scheduler là "người chạy" Pod: Scheduler chỉ đóng vai trò phân tích và chọn Node phù hợp. Nó không đụng tay vào việc tạo container. kubelet trên Node được chọn mới là bên gọi runtime để thực thi.
  3. Nghĩ mất Control Plane là cluster sập ngay lập tức: Không hề! Nếu toàn bộ Control Plane bị sập, các ứng dụng (Pod) đang chạy trên các Node vẫn sẽ tiếp tục phục vụ người dùng bình thường. Hệ thống lúc này chỉ mất đi khả năng tự phục hồi (ví dụ: nếu 1 pod lỗi thì không ai tạo lại pod mới) và bạn không thể gửi lệnh mới vào cluster.

Kết Luận

Nói một cách ngắn gọn nhất: Control Plane ra quyết định, Node thực thi, và toàn bộ giao tiếp đều phải đi qua cổng API server để lưu vào etcd.